Thứ 5, 24-04-2014 | 5:05 SA

Người đàn bà tự đào huyệt mộ cho mình

16.10.2013 05:19

Cứ khi nào tôi nghĩ về bà nội tôi thì tôi lại nghĩ đến bà. Tên bà là Xuýt. Bà là em họ của bà nội tôi. Bà lấy chồng ở một làng chỉ cách làng tôi một cánh đồng. Bởi thế, khi bà nội tôi còn sống, bà Xuýt thường xuyên lên thăm bà tôi và ở lại đó chơi có khi đến nửa tháng.


Cũng như bà nội tôi, bà Xuýt là người không biết chữ. Và có lẽ trong cuộc đời của mình, bà không biết đến bất cứ điều gì ngoài một người chị họ là bà nội tôi và một con đường duy nhất trong cuộc đời mình, con đường chạy từ làng bà qua cánh đồng đến làng tôi. 

Chưa bao giờ tôi xác định được tuổi của bà. Lưng bà còng và nằm song song với mặt đất. Tôi cũng không hiểu vì sao bà lại bé nhỏ như thế. Nhiều lúc tôi nghĩ bà chỉ bé bằng một con gà mái. Đoạn đường chạy qua cánh đồng chỉ chừng một cây số nhiwng có lần bà đi từ khi gà gáy đến tối mịt mới đến nhà tôi. Không phải bà đi chậm mà là bà không nghĩ tới nơi bà đang đến. 

Thế giới xung quanh bà đã luôn luôn mời gọi bà ngồi xuống và trò chuyện với chúng cho đến khi nào bà thấy cần phải đứng dậy đi thì thôi. Tôi từng nhìn thấy bà trên con đường chạy qua cánh đồng. Bà đi chậm rãi như một con ốc sên đang bò. Có lúc tôi nghĩ bà là một con ốc sên khổng lồ. Vì lưng bà còng nằm song song với mặt đất nên hình như bà không nhìn về phía trước. Nhưng bà vẫn nhớ từng chỗ rẽ của con đường. Những con đường đã nằm trong trí nhớ bà hay nó là chính bà mà bà không bao giờ lạc đường.

Răng bà đã rụng hết không còn một chiếc nào. Chính vì thế mà mặt bà nhỏ hơn. Một gương mặt kỳ lạ với những nếp nhăn xếp đều từng lớp làm tôi cảm tưởng mặt bà lợp bằng những nếp nhăn đó. Khi ăn cơm, bà không dùng đến đũa. Bà lấy tay vê những hạt cơm thành một viên cơm tròn nhỏ và đưa vào miệng nuốt như người ta nuốt thuốc viên. 


Hình minh họa.

Bà ăn như một con gà mái ăn từng hạt ngô và chẳng cần mắm muối, chẳng cần thịt cá. Với bà, sự đa dạng của ẩm thực chẳng có ý nghĩa gì. Đã có lúc, tôi nghĩ bà sống bản năng như một đa bào. Nhưng ý nghĩ đó bị đánh gục ngay sau khi tôi nhìn bà ôm bà nội tôi kể những câu chuyện thời nhỏ của hai người và bà biết dùng những lời lẽ thật ngọt ngào để an ủi bà nội tôi khi bà nội tôi bị ốm.

Mỗi lần lên thăm bà nội tôi,  bà không bao giờ chịu ngủ trên giường. Tối tối mẹ tôi chuẩn bị giường chiếu cho bà và ép bà lên giường ngủ. Nhưng chỉ sau đó, bà lại bỏ giường xuống ngồi ở góc nhà, lưng tựa vào tường. Bà ngồi ngủ ở góc nhà suốt đêm. Sau này tôi biết bà đã ngủ như thế từ khi còn nhỏ. Gia đình bà quá nghèo và quá đông con, không có gạo ăn, không có giường ngủ từ khi còn bé. Bà đã ăn khoai lang hàng năm liền và ngủ trong góc nhà suốt từ bé cho đến lớn. 

Có buổi tối tôi nhìn thấy hai đôi mắt bà sáng như hai hòn than củi trong góc nhà tối đen. Tôi giật mình sợ hãi. Bà cười khành khạch. Sau đó bà mắng tôi: “Cha bố mày, bà chứ ma đâu mà mày sợ”. Vào những ngày có nắng hanh trong mùa đông, bà nội tôi và bà ra sân ngồi bắt chấy cho nhau. Hai người đàn bà già nua trải chiếc khăn thâm ra nền sân và bắt những con chấy bỏ vào đó. 

Thi thoảng bà lại gọi tôi và bảo: “Mày đếm cho bà được mấy con chấy rồi?”. Hồi ấy, khi tối trứng chấy, những người đàn bà thôn quê thường đưa cái trứng chấy vào miệng và cắn một tiếng rất giòn. Bà là người kiên trì dạy tôi cắn trứng chấy. Hồi đó tôi không biết làm thế nào mà bà cắn trứng chấy nổ giòn như thế mặc dù bà chẳng còn chiếc răng nào. Tôi học mãi mà không cắn được giòn và bà lại mắng tôi: “Cắn cái trứng chấy mà cũng không nổ, sau này mà chẳng làm được gì ra hồn”. 

Lời bà như lời của một nhà tiên tri. Tôi đã sống trên thế gian này 50 năm mà nghĩ đi nghĩ lại thấy đúng là mình chẳng làm được gì cho ra hồn. Nhưng bà là một nhà tiên tri thực sự với những người ở vùng đó. Cho đến bây giờ, tôi vẫn không lý giải được vì sao bà có thể biết trước nhiều sự việc của tương lai. Việc bắt đầu khi một ngày người ta thấy bà dọn dẹp nhà cửa, giặt giũ chăn chiếu, đổ liền mấy thùng thóc ra xay, giã, lau dọn bàn thờ … 

Gia đình hỏi bà vì sao tự dưng lại làm thế, bà thì thầm: “7 ngày nữa cụ nhà tôi mấy. Tôi chuẩn bị từ bây giờ”. Người nhà nghĩ bà bị bệnh và không ai để ý gì. Nhưng đúng 7 ngày sau, ông bố chồng bà đang khỏe mạnh như thanh niên, buổi trưa lên cái chõng tre nằm nghỉ và không bao giờ dậy nữa. Sau này, bà có một khả năng nhìn người ốm mà biết người đó có qua khỏi hay không và nếu không qua khỏi thì bao giờ sẽ mất. 

Chính xác đến kinh hoàng. Năm bà nội tôi mất là năm bà cũng không đau ốm gì. Một hôm, mẹ tôi thấy bà Xuýt khoác một cái tay nải khá to lên nhà tôi. Mẹ tôi hỏi sao bà phải mang nhiều thứ như thế để làm gì. Bà bảo lần này bà sẽ ở lại với bà tôi vài tháng vì năm nay bà tôi sẽ đi. Nghe vậy mẹ tôi sợ lắm vì lâu nay những lời bà Xuýt nói về chuyện sống chết của ai đó đều chính xác. Lần đó bà Xuýt ở với bà tôi lâu nhất. Và hơn hai tháng sau, bà tôi mất.

Những chuyện tôi đang viết đây mới chỉ là chuyện của hơn 40 năm trước. Nhưng nó mang không khí của một thời đã quá xa xăm. Nó như từ những thế kỷ  trước. Tôi hoàn toàn tin rằng, nếu bà sống cho đến tận ngày nay, trong thời đại có nhiều biến động và có quá nhiều điều kiện vật chất thì bà vẫn sống như vậy. 


Bà sống như chẳng liên quan gì đến mọi thay đổi và đau khổ xung quanh. Nhiều lúc bà ngồi trước một gốc cây và cứ thế trò chuyện. Có lúc đang nói chuyện, bà bật khóc và có lúc lại cười khành khạch như một đứa trẻ. Nhiều lúc tôi ước giá như tôi chui vào được trong mắt bà để nhìn đời sống này xem bà nhìn nó như thế nào và thấy những gì. Hoặc là được chui vào óc bà để xem bà nghĩ gì. 

Tôi không bao giờ chắc chắn được bà đang nghĩ gì và nhìn một con mèo có giống như tôi nhìn nó không. Nhiều lúc bà hỏi tôi nhưng tôi không hiểu bà hỏi gì. Sau này nhớ lại những lúc như thế, tôi mới giật mình hiểu ra rằng lúc đó bà đang nói chuyện với một con mèo. Nhưng không phải bà đang nói chuyện với một con mèo mà lúc đó bà nghĩ tôi là một con mèo. Tôi chắc chắn như thế.

Ngày bà nội tôi mất, hầu hết mọi người đều khóc tiễn đưa bà nội tôi về nơi an nghỉ cuối cùng. Nhưng bà Xuýt không khóc. Bà đi chậm rãi như một con sên bò trên đường. Và vừa bò, con ốc sên khổng lồ ấy vừa nói chuyện với người chị họ của mình và đôi lúc lại cười khành khạch. Nhiều người bảo bà tâm thần hoặc quá lẫn lộn chẳng nhớ gì cả. 

Nhưng cứ đến ngày giỗ bà nội tôi là bà bỏ một ngày đi qua cánh đồng lên nhà tôi từ hôm trước và hỏi mẹ tôi đã chuẩn bị lưng cơm cúng mẹ chồng chưa. Bà chẳng chào hỏi ai như trước kia và cứ lặng lẽ vào căn buồng của bà nội tôi còn sống và làm những gì đó và nói chuyện với bà nội tôi như chẳng có chuyện gì thay đổi. Và đêm trước ngày giỗ bà nội tôi, bà Xuýt vẫn ngủ ngồi ở góc phòng cạnh chiếc chõng tre bà nội tôi nằm thưở còn sống và nói chuyện rôm rả với bà tôi suốt đêm. 

Mẹ tôi tin bà nội tôi về thật và hai chị em cứ thế mà trò chuyện. Cho dù chỉ có mỗi tiếng của bà Xuýt nhưng mẹ tôi bảo câu chuyện vô cùng rõ ràng , có đầu có đuôi, có hỏi có đáp. Có lúc bà đi ra thăm mộ bà nội tôi, bà cứ ngồi bên mộ bà nội tôi nói chuyện và hát một bài hát chẳng ra đầu ra đuôi mà tôi cũng chưa nghe thấy ai hát như thế bao giờ.  Một lần, người ta thấy bà mang theo một cái bay dùng để xây nhà ra mộ bà nội tôi. Bà hí hoáy đào đất. Người làng thấy vậy gọi mẹ tôi. Mẹ tôi vội ra mộ bà nội tôi và hỏi bà đào đất để làm gì. 

Bà thản nhiên đáp: “Tao đào huyệt cho tao chứ đào gì nữa mà hỏi”. Mẹ tôi kéo bà về và bảo khi nào bà mất con cháu chúng nó lo chứ việc gì đến bà mà bà phải mó tay vào. Nghe vậy, bà nói người bà nhỏ, con cháu không biết cứ đào cái huyệt to như đào huyệt cho trâu thì nằm thế nào được. Bà nói bà ghét nằm ở những nơi rộng cứ trống huêch trống hoác rất khó ngủ. Rồi sau đó bà nói vanh vách ngày tháng bà sẽ ra đi và dặn dò mẹ tôi chuyện này chuyện nọ.

Bây giờ thì bà chẳng còn sống nữa. Nhưng tôi cũng chẳng bao giờ nghĩ bà đã chết. Tôi nghĩ vậy là do bà cứ sống thản nhiên và chết thản nhiên. Với bà, sống và chết đều giản dị như nhau. Cả đời bà chẳng hề ốm đau, chẳng hề lo lắng hay sợ hãi điều gì. Nếu bà là một Thiền sư hay là một hiền triết thì lại ra một nhẽ. Nhưng bà chỉ là một nông dân không biết chữ. Khi tôi biết  bà thì tôi đã thấy bà chẳng bao giờ nói đến sự sung sướng và cũng chẳng thấy nói đến sự khổ đau. 

Cũng như bà cứ nói như có ai đó thông báo cho bà những chuyện liên quan đến con người đặc biệt là chuyện sống chết. vậy bà là ai? Và vì đâu bà có một cuộc sống như thế? Tôi hoàn toàn không lý giải được con người bà. Nhưng tôi tin bà là người của cổ xưa còn sót lại bằng một cách nào đó. Và tôi chỉ biết khi nghĩ đến bà là tôi nghĩ đến cuộc sống quá nhiều bon chen, quá nhiều tham vọng, quá nhiều sầu não và quá nhiều sợ hãi của chúng ta.

Theo Pháp luật & Cuộc sống

Tag:

Các tin bài khác »  

Theo VnExpress

Miền Bắc sắp đón không khí lạnh

Cuối tuần này, các tỉnh miền Bắc sẽ chịu ảnh hưởng của bộ phận không khí lạnh tăng cường.

Theo Tri thức

2 giờ hoảng loạn của thanh niên bị nhà bạn gái đánh

'Ông Trung cầm xà beng phang thẳng vào ống chân phải, tôi chỉ nghe tiếng 'cụp' thì biết chân mình đã gãy'

Theo Một thế giới

Đâm chết con vì vợ không cho ân ái

Giận vợ, Trường điên cuồng dùng kéo đâm chết đứa con còn đỏ hỏn của mình.

Hoàng Hải Yến - báo điện tử Một thế giới

Xúc động 'thư gửi con trai' của phóng viên từ tâm dịch sởi

'Khi gửi con cho bố, đi vào vùng ổ dịch, mẹ cũng sợ lắm. Mẹ sợ con lây cái dịch sởi đáng nguyền rủa này'.

Theo Pháp Luật Việt Nam

Đối diện án tử, Dương Chí Dũng vẫn 'si tình'

Những lời khai của Dương Chí Dũng liên quan đến cô bồ Phan Thị Thảo được trình bày hết sức tha thiết.

Theo Tuổi trẻ

Phải đi cấp cứu sau khi rời trụ sở công an

Kết quả chẩn đoán cho thấy anh Minh bị chấn thương ngực kín, đa chấn thương phần mềm do bị đánh.

Theo Tri thức

Vớt được vật lạ nghi chứa chất độc dài gần 2 m

Hai đầu vật lạ bị bịt kín, nhưng bên trong vẫn bốc lên mùi khó chịu khiến không ai dám lại gần.

Theo VnExpress

Nhật phát hiện đường dây ngầm chuyển tiền về Việt Nam

Đường dây này có thể đã tồn tại suốt 3 năm qua, với quy mô hơn 100 tỷ đồng.

Theo Tri thức

Hàng trăm cảnh sát vây bắt tội phạm truy nã ở Hải Phòng

Mẹ và vợ khuyên Tự ra đầu thú nhưng anh ta vẫn cố thủ trong nhà, chống trả quyết liệt.

Theo VnExpress

Cựu tổng giám đốc Bảo Việt bị bắt

Ông Trần Trọng Phúc bị khởi tố về tội Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng.

Theo Đời sống và Pháp luật

Kết luận vụ xe khách đâm xe bồn, 7 người chết

Chiếc xe bồn chở nước có người cầm cờ phất ra hiệu cho các phương tiện khác tránh, có bật đèn chớp, đèn xi nhan...

Theo Dân Việt

'Bó tay' với tôm nhiễm kháng sinh

Tôm Việt Nam liên tiếp bị cảnh báo nhiễm kháng sinh và bị bơm Agar.

Theo Khám Phá

Nhân viên xe buýt bị hành khách đánh tử vong

Nguyên nhân mâu thuẫn là do hành khách kia đi nhầm tuyến xe buýt nhưng anh Lâm không cho dừng xe để xuống.

Theo Đời sống và Pháp luật

Chấn động: Bố đâm chết hai con ruột rồi tự sát

Thành đã cầm dao đâm chết hai con ruột ngay trên giường ngủ rồi đâm vào ngực mình tự sát.

Theo VOV Online

Di sản Núi Đôi bị 'làm đẹp'... vô duyên

Sau khi được công nhận di sản, Núi Đôi bị đóng cọc chăng dây, xây bờ gạch làm bồn hoa xếp chữ...

Theo VnExpress

Lẻn vào nhà dùng súng AK đoạt mạng vợ sắp cưới

Tuấn đập vỡ cửa kính, giơ súng bắn 2 phát đoạt mạng người yêu rồi tự sát nhưng đạn không nổ.

Theo Tri thức

Sập mái vòm lò gạch, 1 người tử vong

Các công nhân tiến hành tháo dỡ giàn giáo, do bất cẩn nên đã làm mái vòm bị đổ xuống.

Theo VnExpress

Nhiều ca sởi có diễn biến rất lạ

Có trẻ mắc sởi sáng nhập viện vẫn chơi đùa nhưng chiều đã thở gấp, tối phải thở máy.

Theo Tri thức

Đâm chết bạn nghiện trên vỉa hè

Theo lời kể của các nhân chứng, Hiển đã dùng dao nhọn đâm thấu ngực anh Thuận.

Theo VnExpress

Kỳ lạ hai xe sang cùng biển 30A-38888

Phòng CSGT Hà Nội cho biết, ôtô Mercedes là xe chính chủ, còn chiếc Lexus mang biển số giả.

- Liên kết quảng cáo -