Thứ 5, 24-04-2014 | 8:32 CH

Những bệnh lạ Việt Nam năm 2012

30.12.2012 07:53

Chưa bao giờ ngành y tế Việt Nam phải đối diện với những tình huống oái oăm khiến dư luận hoang mang như năm 2012. Tiếng chuông cảnh báo mọi tầng lớp xã hội từ amip ăn não người, viêm da gây chết người, chuột cắn người gây bệnh…

1. Amip ăn não người

Đây là căn bệnh lạ do virus sống trong nước ao hồ xâm nhập vào cơ thể người qua đường mũi. Đã có 2 người tử vong (một bé trai 6 tuổi và một thanh niên 25 tuổi) chỉ sau từ 1 đến 3 ngày nhiễm bệnh, với biểu hiện đặc trưng giống như bệnh viêm não. Nguy hiểm khó lường nhất là vì biểu hiện ban đầu của bệnh dễ gây nhầm với bệnh cảm cúm thông thường khiến người bệnh chủ quan, và tử vong khi bệnh diễn tiến quá nhanh không kịp trở tay.

Các nhà khoa học giải thích: "Khái niệm 'ăn não người' không phải là hiện tượng kinh dị hay hiếm gặp. Thực chất đây là một quá trình hoạt động ở mức độ tế bào, có thể gặp ở mọi cơ thể sống nhằm mục đích dinh dưỡng hay bảo vệ".


Theo đó, loại amip ăn não người này được gọi tên là Naegleria - một vi sinh vật sống tự do trong môi trường. Ở điều kiện tự nhiên, nó sinh sống bằng cách ăn (thực bào) các vi khuẩn xung quanh nhờ các chân giả. Trong trường hợp tình cờ “đi lạc” vào cơ thể người, nó bắt buộc phải tồn tại bằng cách thực bào các tế bào trong mô não. Tuy nhiên, khả năng thực bào này không phải là đặc tính chuyên biệt của Naegleria mà của hầu hết động vật nguyên sinh.

Đối với bệnh lý não do Naegleria, tên gọi đúng của nó là viêm não màng não nguyên phát do amip. Viêm não màng não là một bệnh rất thường gặp và trong đa số trường hợp, biểu hiện đều giống nhau với sốt, đau đầu, cứng cổ, kèm một số triệu chứng thần kinh định vị. Cách chẩn đoán bệnh cũng bằng cách phân tích dịch não tủy gồm cả soi và cấy, hoặc các xét nghiệm chuyên biệt về sinh học phân tử.

Tại Mỹ, số liệu thống kê của Trung tâm kiểm soát và phòng bệnh (CDC) từ năm 2005-2009 cho thấy, mỗi năm có 3.880 người bị chết đuối và khoảng 5.789 người được cứu sống tại các bệnh viện sau khi được vớt. Ngược lại, từ năm 1962-2011 (gần 50 năm), chỉ có 123 ca bị nhiễm Naegleria Fowleri được ghi nhận, đáng tiếc chỉ có một ca sống sót.

Nói đến viêm não màng não do ký sinh trùng, gần đây cũng đã có báo cáo về nhiều trường hợp viêm màng não do nhiễm ký sinh trùng Angiostrongylus Cantonensis sau khi ăn ốc sên tại TP.HCM. Trước đây cũng có nhiều báo cáo báo động về tình trạng tổn thương não do ký sinh trùng Toxocara Canis mà nguyên nhân gián tiếp là lây từ việc ôm ấp các vật cưng, chó mèo trong nhà.

Hằng ngày con người tiếp xúc với vô số yếu tố rủi ro và thực hiện hàng ngàn hành động nguy cơ, trong đó hiện tượng nhiễm Naegleria chỉ là một trong những rủi ro đó. Ngành y tế khuyến cáo người dân nên tránh bơi, tắm ở những nơi tiềm ẩn nguy cơ gây bệnh như ao, hồ. Nếu không tránh được thì sau khi bơi, nên sử dụng thuốc sát khuẩn để xịt mũi họng và nếu có biểu hiện đau đầu, sốt, nôn… hãy nhanh chóng đến bệnh viện sớm để các bác sĩ chuyên khoa kịp thời trợ giúp.

2. Bệnh viêm da gây chết người ở Quảng Ngãi 

Dù chỉ mang cái tên bình thường “viêm da dày sừng bàn chân bàn tay”, nhưng chỉ trong vài tháng, căn bệnh đã lây lan ra cộng đồng với trên 200 người ở huyện Ba Tơ, Quảng Ngãi nhiễm bệnh. 

Bệnh lạ đã xuất hiện tại 5 xã của huyện Ba Tơ (Quảng Ngãi) là Ba Điền, Ba Ngạc, Ba Xa, Ba Tô, Ba Vinh, trong đó tập trung chủ yếu tại làng Rêu của xã Ba Điền (chiếm tỷ lệ 55,67%). Tỷ lệ nhóm tuổi mắc bệnh cao nhất là từ 15-30 tuổi chiếm trên 30%, trong đó 100% bệnh nhân mắc bệnh là người dân tộc H’re.


Những người mắc bệnh lạ bị tổn thương cơ thể rất nghiêm trọng như suy gan, tổn thương cơ tim, tổn thương da… Ngoài ra, lòng bàn tay, bàn chân nổi lên lớp dày giống vết bỏng, các vết loét  lây lan sang miệng, lưng, bụng và có nguy cơ tử vong cao.
Trên thế giới chưa từng phát hiện căn bệnh nào như căn bệnh lạ ở Quảng Ngãi. Chỉ có những bệnh giống biểu hiện da, nhưng lại không có biểu hiện ở gan và ngược lại.

Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long

Đã có 13 trường hợp tử vong được xác định nguyên nhân là do căn bệnh này, và 11 ca tử vong khác bị nghi có liên quan đến “bệnh viêm da lạ”.

Các hội đồng khoa học xác định: Hội chứng viêm da dày sừng bàn tay, bàn chân nhiều khả năng liên quan đến nguyên nhân nhiễm độc trên cơ địa người bệnh có tình trạng dinh dưỡng kém và thiếu một số yếu tố vi lượng. 94 mẫu đã xét nghiệm cho thấy tình trạng thiếu vitamin B3 trong máu.

Các mối nguy cơ do vi khuẩn, virus từ các mẫu xét nghiệm đất, nước, lương thực thực phẩm cũng được loại trừ do không có hội chứng nhiễm trùng. Xét nghiệm xác định các mẫu máu bị bệnh tại Trường Đại học Nagasaki bằng kỹ thuật pyro - sequencing so sánh với ngân hàng gene trên 240 loài virus, vi khuẩn cũng cho thấy không có tác nhân gây bệnh truyền nhiễm.

Đến nay, bệnh này đã lắng dịu, nhưng nó vẫn là cú sốc khó quên đối với ngành y tế và người dân trong năm 2012.

3. Kiến ba khoang tấn công các thành phố lớn 

Loài con trùng nhỏ bé này đã làm nhiều người dân ở Hà Nội và TP.HCM “ăn không ngon, ngủ không yên”, bởi nó gây nên cảm giác ngứa ngáy khó chịu cho người bệnh sau khi cắn. Tuy kiến ba khoang không tấn công trực diện vào con người, nhưng lông kiến (tác nhân gây bệnh) theo gió xâm nhập vào cơ thể người, gây ngứa, mẩn đỏ, phồng rộp, thậm chí tróc da.

Để phòng tránh tác hại từ loài sinh vật có cánh này, mọi người cần giữ gìn vệ sinh sạch sẽ, mắc màn khi ngủ, để bảo vệ làn da và sức khỏe của mình.

Tiến sĩ Phạm Thị Khoa, Viện Sốt rét-Ký sinh trùng-Côn trùng Trung ương cho biết, kiến ba khoang là loại côn trùng đặc biệt: thân mình thon, dài như hạt thóc (dài 1-1,2 cm, ngang 2-3 mm), nhiều màu sắc khác nhau, nhìn giống con kiến. Loài côn trùng này có nhiều tên gọi khác nhau như kiến hoang, kiến kim, kiến lác, kiến gạo, cằm cặp, kiến nhốt, kiến cong… Loại kiến này thường tập trung vào khu vực có ánh đèn.

Để phòng tránh kiến ba khoang, gia đình nên dùng lưới chống muỗi, côn trùng, quanh nhà có thể đặt các cây đuổi côn trùng như sả, dạ hương… Vệ sinh xung quanh khu dân cư, phát quang bụi cây, cỏ dại quanh nhà. Ban đêm tắt bớt các bóng đèn không cần thiết.



Bác sĩ Nguyễn Thị Thảo, Giám đốc bệnh viện Da Liễu Hà Đông, Hà Nội, cho biết: "Khi bị kiến ba khoang đốt, rửa sạch vết đốt với xà phòng nhưng nên không được chà xát làm vây bẩn độc tố của chúng ra vùng da nhiều nơi, vì độc tố của chúng có thể gây tổn thương da lan tỏa. Sau đó có thể bôi bằng hồ nước, các thuốc có chứa corticoid chỉ định cho các loại côn trùng đốt.

Khi da bị tổn thương phồng rộp, hay sang thương loét có thể rửa bằng thuốc tím (KMnO4), thuốc xanh Metylen lên vùng da, thuốc kem bôi có chứa corticosteroids như: Korcin; Betnovate; Betnovate-GM; Gentrisone".

4. Chuột cắn gây bệnh cho người

Thời điểm cuối năm 2012, người dân hoang mang với thông tin bị chuột cắn sẽ nhiễm virus gây bệnh viêm gan, suy thận. 



Trong lịch sử, chuột từng là loài vật truyền bệnh chết người (bệnh dịch hạch), vì thế nhiều người rất đứng ngồi không yên khi nghe ngành y tế xác nhận một bệnh nhân tại TP.HCM bị chuột cắn đã dương tính với virus Hanta.

Bác sĩ Nguyễn Hồng Hà, Phó giám đốc, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết, trường hợp bệnh nhân phải nhập viện điều trị vì chuột cắn không phải cá biệt. Thỉnh thoảng viện vẫn tiếp nhận các bệnh nhân với vết chuột cắn sưng tấy. Các bệnh nhân này chủ yếu bị nhiễm độc do chuột cắn và bệnh này đều có thể điều trị khỏi bằng kháng sinh.

“Bệnh nhiễm độc do chuột cắn còn gọi là bệnh Sodoku. Thời kỳ ủ bệnh của bệnh Sodoku thường từ 5 ngày đến 4 tuần. Khởi phát đột ngột với biểu hiện sốt cao (39 - 40 độ), ớn lạnh, sốt thành từng cơn, sốt không có tính chu kỳ. Sự tái phát cơn sốt có thể xuất hiện vài lần trong vòng từ 1 đến 3 tháng.

Các dấu hiệu ngoài da là các ban sẩn xuất huyết, có xu hướng dính liền với nhau, thường tập trung ở da đầu, mặt và nửa thân trên. Ở chỗ bị cắn, các tổn thương ngoài da có thể tự khỏi, nhưng phần lớn các trường hợp xuất hiện ban xuất huyết hoại tử tại chỗ và có phản ứng của hạch khu vực. Trong quá trình bị bệnh, bệnh nhân có thể có các biểu hiện đâu cơ, đau khớp và thường diễn biến dẫn tới viêm khớp”, bác sĩ Hà nói.

Trong những trường hợp nặng, bệnh nhân có thể có các dấu hiệu của hệ thống thần kinh: đau đầu, ảo giác, mê sảng dẫn đến hôn mê.  Nếu bệnh nhân không được điều trị, bệnh kéo dài thường 1 đến 2 tháng và gây ra tỷ lệ tử vong khoảng 6 đến 10%.

Một vài trường hợp cá biệt, sau khi bị chuột cắn có biểu hiện nhức đầu, đau bụng, đau lưng, sốt, lạnh, nôn, hạ huyết áp… rất có thể đã nhiễm virus Hanta. Ngành y tế khuyên mọi người nên cảnh giác khi tiếp xúc với những nguy cơ gây bệnh từ chuột và nên đến ngay các cơ sở y tế khi có biểu hiện bất thường về sức khỏe, để phát hiện và điều trị kịp thời.

5. Muỗi và căn bệnh sốt xuất huyết 

Dường như nhiều người chỉ quan tâm tới những căn bệnh lạ mà quên rằng năm nào, dịch sốt xuất huyết cũng hoành hành và cướp đi nhiều sinh mạng. Tính đến tháng 10.2012, cả nước đã có 47.927 ca sốt xuất huyết, tăng 21,4% so với cùng kỳ năm 2011. Có 42 ca tử vong, tăng 20,6% so với thời điểm này của năm trước.

Nguy hiểm nhất là Viêt Nam nằm trong nhóm có tỷ lệ tử vong cao do sốt xuất huyết tại khu vực Châu Á – Thái Bình Dương (đứng đầu là Campuchia với 14.284 trường hợp mắc và 57 trường hợp tử vong. Malaysia có 12.518 trường hợp mắc sốt xuất huyết và 25 trường hợp tử vong. Trong khi đó, Việt Nam, tính đến thời điểm tháng 8.2012 đã ghi nhận 26 trường hợp tử vong).

“Tôi đã tận mắt chứng kiến hầu hết các trường hợp tử vong do sốt xuất huyết chủ yếu là trẻ em và nữ giới. Những trường hợp này thường rơi vào những trẻ em rất bụ bẫm, có dinh dưỡng tốt, mới còn đang khỏe mạnh, chơi đùa mà chỉ sau một tuần mắc sốt xuất huyết đã tử vong. Dù biết cái chết đang đến gần các em mà cũng đành bất lực không có cách nào cứu chữa".

Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến

Năm 2012, tỉnh Khánh Hòa phát hiện 230 ổ dịch sốt xuất huyết với 3.601 ca mắc, trong đó có 3 ca tử vong. Dịch sốt xuất huyết bùng phát mạnh nhất, nặng nhất ở nhiều địa phương trong toàn tỉnh, tăng 8,4 lần so cùng kỳ năm 2011. Bất thường nhất là có bệnh nhân sốt xuất huyết được xét nghiệm có cùng lúc 4 type virút Dengue gây bệnh. 

Tiến sĩ Trần Thanh Dương, phó cục trưởng Cục y tế Dự phòng, Bộ y tế cho biết: "Tất cả các trường hợp tử vong do số xuất huyết do nhập viện muộn vẫn còn cao, chiếm đến 40%. Thông thường, các bệnh nhân đã được điều trị tại các bệnh viện tuyến huyện, xã, phòng khám tư nhân trước khi chuyển lên tuyến trên. 100% các ca này đều trong tình trạng nặng, hôn mê và xuất huyết nặng. Đa số tử vong sau một tuần điều trị do biến chứng của sốt xuất huyết và suy đa tạng".

Điều đó cho thấy muỗi luôn tiềm ẩn những nguy cơ và năm nào nó cũng là nguyên nhân khiến nhiều người mất mạng. Trong khi người người "bấn loạn" vì những căn bệnh lạ, thì bệnh không lạ lại trở thành "quả bom" với tỷ lệ người thương vong cao đột biến. Người dân hãy biết tự bảo vệ mình trước những tình huống phát sinh bệnh tật. Sốt xuất huyết căn bệnh tưởng như thông thường, nhưng nhiều người đã phải trả giá vì xem nhẹ loài muỗi.

Hương Trần (Xzone/TTTĐ)

Các tin bài khác »  

Theo Tri thức

Xe chở gần 200 con lợn lật xuống ao

Chiếc xe tải chở hơn 170 con lợn đang lưu thông bỗng nhiên bị lật xuống ao nước bên đường.

Theo Công An TP.HCM

Nhiều vụ cướp vàng táo bạo trên phố

Nhóm cướp lấy túi xách và cạy cốp xe máy lấy đi 45 cây vàng tây.

Theo VnExpress

Hội An khẳng định không tăng giá vé vào phố cổ

Thành phố không hề tăng giá mà chỉ xiết việc kiểm soát du khách mua vé tham quan phố cổ.

Theo VnExpress

Hàng trăm người sập bẫy lừa của website bán iPhone rẻ

Chúng rao bán iPhone, iPad chính hãng giá bằng nửa thị trường song giao máy giả cho khách.

Theo Tri thức

Phát tán clip sex rồi gửi đường link cho tình cũ

Sau khi tung đoạn clip ân ái lên mạng, Thành gửi đường link cho người tình để uy hiếp.

Theo Dân Việt

Những ngày dài đau thương vì dịch sởi lan rộng

Có những ngày chứng kiến 4, 5 bé tử vong, nhiều y tá, bác sĩ không cầm nổi nước mắt.

Theo Dân Việt

Vĩnh Long: Dân hiếu kỳ đổ xô đến xem cá lạ 28 kg

Con cá có chiều dài 1,4 m và nặng 28kg, được cho là cá hải tượng quý hiếm.

Theo VnExpress

Tội ác của người cha giết con 23 ngày tuổi

Trường đến giằng lại con từ tay vợ rồi ra tay giết cháu bé mới chào đời bằng 7 nhát dao.

Theo Tri thức

Tài xế say xỉn gây tai nạn liên hoàn rồi bỏ chạy

Sau khi đâm trọng thương đôi vợ chồng, chiếc ôtô chạy được 500 m thì tiếp tục gây tai nạn.

Theo Người lao động

Phê ma túy, đánh bà nội và 2 cháu hôn mê

Trong cơn phê, Huy đã dùng hung khí đánh liên tiếp vào đầu và người bà nội cùng 2 cháu nhỏ.

Theo VietnamPlus

Tìm thấy thi thể cô dâu người Việt trên tàu Sewol

Các nhân viên cứu hộ đã tìm thấy thi thể của chị Phan Ngọc Thanh trong con tàu đắm.

Theo Khám Phá

Hàng ngàn con sâu 'tấn công' nhà dân

Từng bầy sâu lổm ngổm bò lên cổng, tường rào và vào tận nhà khiến nhiều hộ dân ở tỉnh Lâm Đồng lo sợ.

Theo VnExpress

Miền Bắc sắp đón không khí lạnh

Cuối tuần này, các tỉnh miền Bắc sẽ chịu ảnh hưởng của bộ phận không khí lạnh tăng cường.

Theo Tri thức

2 giờ hoảng loạn của thanh niên bị nhà bạn gái đánh

'Ông Trung cầm xà beng phang thẳng vào ống chân phải, tôi chỉ nghe tiếng 'cụp' thì biết chân mình đã gãy'

Theo Một thế giới

Đâm chết con vì vợ không cho ân ái

Giận vợ, Trường điên cuồng dùng kéo đâm chết đứa con còn đỏ hỏn của mình.

Hoàng Hải Yến - báo điện tử Một thế giới

Xúc động 'thư gửi con trai' của phóng viên từ tâm dịch sởi

'Khi gửi con cho bố, đi vào vùng ổ dịch, mẹ cũng sợ lắm. Mẹ sợ con lây cái dịch sởi đáng nguyền rủa này'.

Theo Pháp Luật Việt Nam

Đối diện án tử, Dương Chí Dũng vẫn 'si tình'

Những lời khai của Dương Chí Dũng liên quan đến cô bồ Phan Thị Thảo được trình bày hết sức tha thiết.

Theo Tuổi trẻ

Phải đi cấp cứu sau khi rời trụ sở công an

Kết quả chẩn đoán cho thấy anh Minh bị chấn thương ngực kín, đa chấn thương phần mềm do bị đánh.

Theo Tri thức

Vớt được vật lạ nghi chứa chất độc dài gần 2 m

Hai đầu vật lạ bị bịt kín, nhưng bên trong vẫn bốc lên mùi khó chịu khiến không ai dám lại gần.

Theo VnExpress

Nhật phát hiện đường dây ngầm chuyển tiền về Việt Nam

Đường dây này có thể đã tồn tại suốt 3 năm qua, với quy mô hơn 100 tỷ đồng.

- Liên kết quảng cáo -